W piątek, 13 lutego 2026 roku, społeczność Kobyłki, przedstawiciele świata nauki oraz działacze opozycji demokratycznej pożegnali Ś.P. prof. Oskara Stanisława Czarnika. Odszedł człowiek wielkiego formatu – uczony, patriota, świadek historii i strażnik pamięci.
Uroczystości pogrzebowe odbyły się w Kościele Parafii p.w. św. Kazimierza Królewicza w Kobyłce, stając się manifestacją wdzięczności za życie człowieka, który całą swoją wiedzę i serce oddał służbie kulturze oraz lokalnej wspólnocie.
Profesor Oskar Stanisław Czarnik zmarł w sobotę, 7 lutego. Jego odejście to wielka strata nie tylko dla Kobyłki, ale dla całego polskiego humanizmu.
Jak podkreślił Burmistrz Miasta, Konrad Kostrzewa: „Oprócz naszego miejskiego wspomnienia Profesora żegnało całe grono instytucji i stowarzyszeń. To miara jego wielkiej społecznej i zawodowej aktywności, poświęcenia i dobra, jakie wniósł w życie wielu osób i środowisk”.
Urodzony 27 grudnia 1937 roku we Lwowie, Profesor Czarnik całe życie zawodowe związał z nauką. Absolwent Filologii Polskiej UW, profesor nauk humanistycznych, przez lata pracował w Bibliotece Narodowej, kierując Instytutem Książki i Czytelnictwa. Był wybitnym znawcą literatury XIX i XX wieku, kultury emigracyjnej oraz historii czytelnictwa. Jego dorobek naukowy cieszy się uznaniem najważniejszych ośrodków akademickich w kraju, m.in. uniwersytetów w Łodzi i Kielcach.
Profesor nie ograniczał się do pracy przy biurku. Był aktywnym działaczem opozycji antykomunistycznej w okresie PRL, członkiem NSZZ „Solidarność” i osobą internowaną w stanie wojennym. Za niezłomną postawę i wierność wartościom wolności został w 2014 roku odznaczony Krzyżem Wolności i Solidarności.
Szczególne miejsce w Jego życiu zajmowała Kobyłka. Profesor Oskar Stanisław Czarnik z wielkim oddaniem dokumentował historię miasta i regionu, popularyzował lokalne dziedzictwo oraz angażował się w życie społeczne i samorządowe. Był przewodniczącym Rady Miejskiej w Kobyłce, aktywnym członkiem Towarzystwa Przyjaciół Miasta Kobyłka i współtwórcą wielu publikacji poświęconych dziejom miasta. Jeszcze we wrześniu ubiegłego roku, podczas Uroczystej Sesji Rady Miasta, mogliśmy podziwiać jego zaangażowanie i jasność umysłu podczas publicznego wystąpienia.
Jego działalność wykraczała poza granice miasta. Ś.P. prof. Oskar Czarnik zapamiętany zostanie również w sąsiednim Radzyminie, w którym dał się poznać jako niestrudzony popularyzator wiedzy o Powstaniu Styczniowym, a jednocześnie kustosz pamięci o Romanie Żulińskim – członku Rządu Narodowego straconym razem z Trauguttem. Profesor Czarnik, spokrewniony z Żulińskim, był inicjatorem i fundatorem symbolicznego grobu bohatera na Starym Cmentarzu w Radzyminie. (W opiece nad pomnikiem pomagała Profesorowi od kilku lat społeczność Szkoły Podstawowej nr 1 im. ppłka pil. M. Pisarka w Radzyminie). W pamięci miłośników historii pozostaną też znakomite prelekcje Ś.P. prof. Oskara Czarnika, które niejednokrotnie uświetniały radzymińskie obchody rocznic Powstania Styczniowego.
W uznaniu wybitnych zasług dla lokalnej społeczności, decyzją Rady Miejskiej w Kobyłce z dnia 2 czerwca 2005 roku, Profesor Oskar Stanisław Czarnik został uhonorowany tytułem Honorowego Obywatela Miasta Kobyłka.
Odszedł człowiek wielkiego formatu. Śmierć Profesora Czarnika odnotowały liczne środowiska: od Stowarzyszenia Bibliotekarzy Polskich, przez Związek Pisarzy Polskich na Obczyźnie, aż po regionalne struktury „Solidarności”.
Ś.P. prof. Oskar Stanisław Czarnik pozostanie w naszej wdzięcznej pamięci jako osoba głęboko oddana prawdzie, kulturze i służbie drugiemu człowiekowi. Jako strażnik pamięci, którego dzieła będą uczyć kolejne pokolenia nie tylko Kobyłczan.
Niech spoczywa w pokoju.
Rodzinie, Bliskim i Przyjaciołom Zmarłego, składamy najszczersze wyrazy współczucia.
/opr. R.L.; źródło: UM Kobyłka/
