W niedzielę, 26 kwietnia w Kołakowie (Gm. Dąbrówka) odbyło się wyjątkowe wydarzenie patriotyczno-historyczne „WELLER 2. KOŁAKÓW ’44”, upamiętniające Żołnierzy Armii Krajowej Placówki nr 6 Radzymińskiego Obwodu „Rajski Ptak” oraz Cichociemnych.
Uroczystość była hołdem dla wydarzeń z nocy z 9 na 10 kwietnia 1944 roku – świadectwa odwagi, poświęcenia i niezłomności Polaków walczących o wolność Ojczyzny.
Obchody rozpoczęła uroczysta Msza Święta Polowa, odprawiona przez kapelana wojskowego z udziałem asysty honorowej Wojska Polskiego. Liturgia sprawowana była w intencji żołnierzy Armii Krajowej 6. Placówki „Małopole” Radzymińskiego Obwodu „Rajski Ptak” oraz Cichociemnych. Jej podniosły charakter podkreśliła oprawa muzyczna Orkiestry Wojskowej z Siedlec. Wspólna modlitwa stała się momentem zadumy nad losem tych, którzy oddali życie za wolną Polskę, a także wyrazem wdzięczności za ich niezłomną postawę.
Szczególne wyrazy wdzięczności kierujemy do Księdza proboszcza Grzegorza Piotrowskiego za wsparcie liturgiczne oraz Księdza ppłka Marcina Janochy za odprawienie Liturgii.
W dalszej części wydarzenia dyrektor Gminnego Centrum Kultury w Dąbrówce Anna Maniecka powitała przybyłych gości.
W uroczystości udział wzięli m.in.: Poseł na Sejm RP Piotr Uściński, Zastępca Dyrektora Oddziału IPN w Warszawie Zbigniew Siedlewski, I Wicewojewoda Mazowiecki Robert Sitnik, dowódca jednostki wojskowej GROM płk Krzysztof Mila, Radny Sejmiku Województwa Mazowieckiego Konrad Rytel, Wiceprzewodnicząca Rady Powiatu Wołomińskiego Olga Radwan wraz z Radnymi Powiatu, przedstawiciele rodzin żołnierzy AK Placówki nr 6, mieszkańcy, pasjonaci historii, a także reprezentanci instytucji publicznych, organizacji społecznych i kombatanckich. Obecni byli m.in.: przedstawiciele ŚZŻAK Okręgu Warszawa-Wschód, Koła AK „Rajski Ptak” w Radzyminie na czele z Prezesem Jerzym Bertą, Towarzystwa Przyjaciół Radzymina na czele z Prezesem Janem Wnukiem, Stowarzyszenia Historycznego AK im. płka M. Chojnackiego „Młodzika” wraz z młodzieżą z Międzyszkolnego Klubu Historycznego im. AK Ziemi Radzymińskiej na czele z Prezesem Władysławem Kolatorskim.
Obecność licznych pocztów sztandarowych w tym historycznego sztandaru Radzymińskich Żołnierzy AK Obwodu „Rajski Ptak”, władz lokalnych oraz mieszkańców różnych pokoleń stworzyła atmosferę jedności i wspólnoty, przypominając, że pamięć historyczna stanowi fundament narodowej tożsamości.
Odczytano również listy skierowane do uczestników wydarzenia przez: Wiceprezesa Rady Ministrów, Ministra Obrony Narodowej Władysława Kosiniaka-Kamysza, Marszałka Województwa Mazowieckiego Adama Struzika oraz Starostę Wołomińskiego Arkadiusza Werelicha.
Kulminacyjnym momentem uroczystości było odsłonięcie i poświęcenie tablic upamiętniających żołnierzy AK Placówki nr 6 Obwodu „Rajski Ptak”. Zawierają one biogramy żołnierzy, informacje o ich działalności konspiracyjnej oraz kod QR odsyłający do szerszej perspektywy historycznej. Tablice odsłonili Wójt Gminy Dąbrówka Zenon Zadróżny, Przewodnicząca Rady Gminy Dąbrówka Anna Katarzyna Kurek oraz Hanna Kaczmarek i Krystian Kaczmarek – wnuczka i prawnuczek Józefa Pergóła ps. „Grabicz”.
Jak podkreślił Wójt Zenon Zadróżny w swoim wystąpieniu, „historia, którą dziś wspominamy, nie działa się gdzieś daleko. Ona wydarzyła się tutaj – na naszych polach, w naszych lasach i domach. To właśnie w okolicach Kołakowa znajdowała się placówka odbiorcza „Imbryk”, a operacja „Weller 2” była nie tylko zrzutem sprzętu i ludzi, ale symbolem nadziei i wsparcia dla walczącej Polski.
– Spotykamy się dzisiaj w miejscu szczególnym, by oddać hołd ludziom, którzy w mroku niemieckiej okupacji, wierni rycerskiej przysiędze, nie pozwolili zgasnąć nadziei na wolną Polskę. Odsłaniamy tablice upamiętniające żołnierzy Armii Krajowej 6. Placówki „Małopole”, należącej do legendarnego Obwodu „Rajski Ptak” – mówił Wójt Zenon Zadróżny przypominając, że w szeregach AK zrzeszonych było ponad 230 żołnierzy z terenu dzisiejszej Gminy Dąbrówka. Walczyli w Akcji „Burza”, pod Jerzyskami i Kuligowem, uczestniczyli w walkach o Tłuszcz i Radzymin, odbierali alianckie zrzuty, chronili radiostację i prowadzili tajne nauczanie.
– Niech te tablice nie będą tylko kawałkiem metalu, ale pierwszym krokiem w budowie naszej gminnej ścieżki pamięci. Chcemy, aby historia Żołnierzy AK 6 Placówki Obwodu „Rajski Ptak” na stałe wróciła do naszych szkół i na nasze ulice. To nasz dług wdzięczności wobec cichych bohaterów tej ziemi – podkreślił Wójt Gminy Dąbrówka.
Dla uczestników wydarzenia, instytucji i placówek oświatowych przygotowano specjalne foldery informacyjne, opracowane z myślą o tej uroczystości. Publikacje, powiązane z odsłoniętymi tablicami, przybliżają działalność Polskiego Państwa Podziemnego oraz akcje dywersyjne prowadzone na tym terenie. Treść umieszczona na tablicach oraz w broszurach opracowana została we współpracy z IPN-em przez zespół redakcyjny w składzie: Anna Maniecka, Rafał S. Lewandowski, Olga Getka i Urszula Przetacka.
Przedsięwzięcie dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego w ramach zadania „Upamiętnienie żołnierzy AK Placówki 6 obwodu Rajski Ptak poprzez działania edukacyjne i stworzenie miejsca pamięci w gminie Dąbrówka”.
Oddając hołd poległym bohaterom, żołnierze kompanii honorowej I Warszawskiej Brygady Pancernej im. gen. Tadeusza Kościuszki w Wesołej oddali salwę honorową. Odczytano również Apel Pamięci. Następnie delegacje złożyły kwiaty pod Pomnikiem Chwały Oręża Polskiego.
Wśród delegacji składających kwiaty znaleźli się przedstawiciele władz państwowych, samorządowych i służb mundurowych, m.in.: Poseł na Sejm RP Piotr Uściński, I Wicewojewoda Mazowiecki Robert Sitnik, przedstawiciele Instytutu Pamięci Narodowej, Samorządu Województwa Mazowieckiego, Powiatu Wołomińskiego, Gminy Dąbrówka, a także przedstawiciele Jednostki Wojskowej GROM, Komendy Powiatowej Policji w Wołominie, władz sąsiednich samorządów m.in. Burmistrz Serocka Artur Borkowski i Wójt Gminy Poświętne Sylwester Niźnik oraz licznych organizacji społecznych i kombatanckich.
Szczególne miejsce wśród delegacji zajęły rodziny żołnierzy Armii Krajowej Placówki nr 6 oraz przedstawiciele rodzin Cichociemnych. Kwiaty złożyli również przedstawiciele mieszkańców Kołakowa, placówek oświatowych z terenu gminy, organizacji historycznych i patriotycznych oraz stowarzyszeń lokalnych.
Po części oficjalnej uczestnicy udali się na polanę, gdzie odbyła się widowiskowa inscenizacja historyczna przedstawiająca odbiór zrzutu czterech skoczków.
Choć pogoda w tym roku nie sprzyjała i ze względów bezpieczeństwa nie mogły odbyć się skoki spadochronowe, sama inscenizacja cieszyła się dużym zainteresowaniem,i została bardzo dobrze przyjęta. Publiczność nagrodziła gromkimi brawami wspaniale przygotowaną młodzież szkolną pod dowództwem p. Sławomira Gajewskiego, rekonstruktorów i skoczków.
Widowisko zostało przygotowane przez społeczność Szkoły Podstawowej im. Jana Pawła II w Guzowatce, Szkoły Podstawowej im. Bitwy Warszawskiej 1920 roku w Józefowie oraz Szkoły Podstawowej im. Adeli Goszczyńskiej we Wszeborach. Rekonstrukcja uzupełniona o komentarz historyczny p. Grzegorza Jelenia była żywą lekcją historii, szczególnie dla najmłodszego pokolenia.
Na zakończenie wydarzenia uczestnicy mogli skorzystać z licznych atrakcji rekreacyjno-edukacyjnych przygotowanych z myślą o całych rodzinach. Na miejscu dostępne były wystawy sprzętu wojskowego, stoisko edukacyjne Międzyszkolnego Stowarzyszenia Historycznego „Imbryk”, stoisko I LO PUL im. 111 Eskadry Myśliwskiej w Wołominie, dmuchańce, eurobungee oraz strefa gastronomiczna ze słynną grochówką serwowaną przez „CaterMark” z Radzymina. Na wszystkich czekało także ognisko i pieczone kiełbaski.
Jak co roku ogromnym zainteresowaniem cieszył się 8. Bieg Terenowo-Przełajowy WELLER 2. KOŁAKÓW’44 oraz marsz nordic walking. W obu wydarzeniach wzięli udział uczestnicy w różnym wieku. Łącznie we wszystkich kategoriach wystartowało 291 osób.
Tegoroczna edycja przebiegała w wyjątkowo zmiennych warunkach pogodowych – od burzy śnieżnej, przez silny, wirujący wiatr, aż po słońce. Mimo to uczestnicy licznie stawili się na starcie i z dużą determinacją pokonali trasę, oddając hołd Żołnierzom Cichociemnym oraz żołnierzom Armii Krajowej Placówki 6 „Małopole” Obwodu „Rajski Ptak”. Biegi obyły się w kategoriach dostosowanych do wieku uczestników: przedszkola, klasy I–III, IV–VI, VII–VIII oraz I klasy szkół ponadpodstawowych, a także w kategorii OPEN i Nordic Walking. Trasy – od ok. 200 m do 8 km – zostały urozmaicone przeszkodami terenowymi, które oprócz wysiłku fizycznego dostarczyły uczestnikom dużo radości.
W wielu miejscach na trasie można było zobaczyć uśmiech, wzajemne wsparcie i sportową mobilizację. Dużym zainteresowaniem wśród najmłodszych cieszyła się piana party, która była jednym z najbardziej wyczekiwanych elementów biegu. Każdy uczestnik otrzymał na mecie pamiątkowy medal.
Po zakończeniu rywalizacji na wszystkich uczestników czekał ciepły posiłek oraz możliwość odpoczynku przy ognisku. Był to czas na chwilę wytchnienia, rozmowy i wspólne spędzenie czasu po sportowych emocjach.
Laureaci poszczególnych kategorii: Kat. Przedszkole dziewczęta: 1 miejsce – Antonina Redmann, 2 miejsce – Magda Pakuła, 3 miejsce – Agata Kozioł; Kat. chłopcy: 1 miejsce – Adam Jaczewski, 2 miejsce – Mikołaj Gawryś, 3 miejsce – Wiktor Getka; Kat. klasy I–III SP dziewczęta: 1 miejsce – Laura Filipiak, 2 miejsce – Anna Radziszewska, 3 miejsce – Alicja Gołaszewska; Kat. chłopcy: 1 miejsce – Ignacy Kostrzewa, 2 miejsce – Adam Marzęcki, 3 miejsce – Ignacy Malinowski; Kat. klasy IV–VI SP dziewczęta: 1 miejsce – Nadia Górka, 2 miejsce – Marcelina Bałdyga, 3 miejsce – Maria Jeżak; Kat. chłopcy: 1 miejsce – Mikołaj Marzęcki, 2 miejsce – Marcel Napiórkowski, 3 miejsce – Franciszek Pałaszewski; Kat. klasy VII–VIII SP i I klasy szkół ponadpodstawowych
dziewczęta: 1 miejsce – Gabriela Szczepanik, 2 miejsce – Antonina Puławska, 3 miejsce – Adrianna Jaczewska; Kat. chłopcy: 1 miejsce – Przemysław Łukasiuk, 2 miejsce – Wojciech Rasiński, 3 miejsce – Kacper Kulesza; Kat. OPEN kobiety: 1 miejsce – Sylwia Gwóźdź, 2 miejsce – Natalia Rosłon, 3 miejsce – Anna Wojtkiewicz; Kat. OPEN mężczyźni: 1 miejsce – Tomasz Gmurzyński, 2 miejsce – Jakub Lesiak, 3 miejsce – Krzysztof Chodkowski. (Gratulujemy!). Na zakończenie biegu odbyła się dekoracja zawodników. Nagrody ufundowane przez partnerów oraz puchary wręczyli: Wójt Gminy Dąbrówka Zenon Zadróżny, Przewodnicząca Rady Gminy Dąbrówka Anna Katarzyna Kurek oraz Dyrektor Gminnego Centrum Kultury w Dąbrówce Anna Maniecka.
Realizacja biegu była możliwa dzięki zaangażowaniu partnerów oraz sponsorów biegu, dzięki którym udało się przygotować wydarzenie sprzyjające integracji mieszkańców i aktywnemu spędzaniu czasu za co bardzo dziękujemy: Instytutowi Pamięci Narodowej – fundatorowi nagród edukacyjnych w formie gier o tematyce historycznej dla laureatów; WOD-BUD Sp. z o.o. – fundatorowi nagród sportowych dla laureatów kategorii dziecięcych; JAF Polska Sp. z o.o. Oddział Małopole – sponsorowi pakietów startowych dla uczestników; RomiSport – fundatorowi nagród dla zwycięzców I miejsc w kategoriach dziecięcych; Inter Europol S.A. – przekazanie pieczywa i słodkich bułeczek dla uczestników; Cukierni Wójcik Karpin – przekazanie słodkiego poczęstunku; TOMBRUK – wsparcie techniczne w postaci użyczenia paneli ogrodzeniowych. Dziękujemy także I LO PUL w Wołominie oraz I LO PUL w Dębem Wielkim za wsparcie organizacyjne biegu oraz harcerzom z Zielonki za pomoc w Biurze Biegów.
Składamy serdeczne podziękowania wszystkim, którzy przyczynili się do organizacji i godnego przebiegu tegorocznych uroczystości. Dziękujemy pocztom sztandarowym Radzymińskich Żołnierzy Armii Krajowej Obwodu „Rajski Ptak”, jednostkom OSP oraz szkołom, w tym I LO PUL w Wołominie i Dębem Wielkim, za godne uświetnienie uroczystości. Wyrazy uznania kierujemy do żołnierzy 1 Warszawskiej Brygady Pancernej im. gen. Tadeusza Kościuszki oraz Orkiestry Wojskowej w Siedlcach za obecność i oprawę ceremoniału. Dziękujemy młodzieży i opiekunom ze szkół w Guzowatce, Józefowie i Wszeborach, skoczkom, Rodzinnej Grupie Historycznej Szwadron Żandarmerii oraz pozostałym rekonstruktorom za przygotowanie inscenizacji historycznej. Szczególne podziękowania kierujemy do Międzyszkolnego Stowarzyszenia Historycznego „Imbryk” za działania edukacyjne oraz I LO PUL w Wołominie za wsparcie organizacyjne. Dziękujemy harcerzom i wolontariuszom za pomoc w realizacji wydarzenia.
Wyrazy wdzięczności kierujemy do wszystkich uczestników wydarzenia za wspólne budowanie pamięci historycznej.
Wydarzenie objęte zostało Patronatem Marszałka Województwa Mazowieckiego.
Partnerem wydarzenia był Samorząd Województwa Mazowieckiego.
Organizatorami obchodów byli: Wójt Gminy Dąbrówka oraz Gminne Centrum Kultury w Dąbrówce, a współorganizatorem Powiat Wołomiński.
/opr. L.S.-K.; R.L.: GCK;
foto: KW; Gmina Dąbrówka/
