W piątek, 16 stycznia 2026 roku odbyła się wyjątkowa uroczystość z okazji nadania praw miejskich Małkini Górnej. Data ta przejdzie do historii Małkini Górnej, gdyż władze samorządowe i społeczność miasta oficjalnie celebrowała uzyskanie praw miejskich, stając się pełnoprawnym miastem na mapie Polski. Wydarzenie to było zwieńczeniem wieloletnich starań samorządu oraz mieszkańców o formalne potwierdzenie dynamicznego rozwoju i rosnącego znaczenia Małkini Górnej w regionie.
Oficjalne uroczystości zainaugurowała Msza Święta odprawiona w intencji Mieszkańców, w Kościele pw. Nawrócenia Świętego Pawła Apostoła w Małkini Górnej, którą koncelebrował Jego Ekscelencja Ksiądz Biskup Tadeusz Bronakowski w asyście proboszczów parafii z Gminy Małkinia Górna: księdza Jacka Dąbrowskiego, księdza kanonika Piotra Legackiego, księdza kanonika Józefa Poskrobko. We Mszy Świętej uczestniczyły również: poczty sztandarowe szkół, jednostek ochotniczych straży pożarnych oraz stowarzyszeń i klubów działających w gminie Małkinia Górna. Odświętnego charakteru uroczystości dodała oprawa muzyczna w wykonaniu Kolejowej Orkiestry Dętej PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. działająca przy Zakładzie Linii Kolejowych w Siedlcach. W liturgię Mszy Świętej zaangażowali się również pani Lilla Wiechowska radna Rady Miejskiej Małkinia Górna oraz pani Urszula Rytel kierownik Referatu Promocji.
Dalsza część uroczystości odbyła się w sali gimnastycznej przy Szkole Podstawowej nr 2 im. Fryderyka Chopina w Małkini Górnej. Rozpoczęto dość nietypowo od muzycznej niespodzianki – koncertu w wykonaniu pani Aleksandry Świdzińskiej i pana Leszka Świdzińskiego, przy akompaniamencie pani Doroty Wasilewskiej. Występ spodobał się zebranym, tym bardziej, że znane utwory polskie, włoskie, angielskie piosenki rozrywkowe np.,,O sole Mio” lub „Brunetki, blondynki” z repertuaru Kiepury, przeplatane były żartami kabaretowymi.
Oficjalnego powitania gości dokonali burmistrz gminy Małkinia Górna Dariusz Rafalik oraz przewodniczący Rady Miejskiej Małkinia Górna Piotr Krzepicki. Wśród obecnych na uroczystości byli m.in.: posłowie na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej: Żaneta Cwalina–Śliwowska, Maria Koc, Mariusz Popielarz, Arkadiusz Czartoryski, Marcin Grabowski, jak również senator Rzeczypospolitej Polskiej Robert Mamątow, radny Sejmiku Województwa Mazowieckiego Krzysztof Chaberski, przedstawiciele władz państwowych, poprzedni wójtowie Małkini Górnej i obecne władze samorządowe: Jerzy Bauer – starosta ostrowski wraz z vice starostą Bartłomiejem Pieńkowskim, burmistrz Ostrowi Mazowieckiej Hubert Betlejewski wraz z z-cą Jolantą Zadrogą, burmistrz Broku Sebastian Oczkowski, wójtowie i zastępcy gmin z powiatu ostrowskiego: Waldemar Brzostek wójt gm. Ostrów Maz, Urszula Nadratowska wójt gm. Wąsewo, Beata Ponichtera wójt gm. Andrzejewo, Karol Dąbkowski wójt gm. Szulborze Wielkie, Rafał Kruszewski wójt gm. Nur, Jędrzej Drewnowski wójt gm. Boguty Pianki, Grzegorz Jasionowski z-ca wójta Stary Lubotyń, Urszula Wołosiewicz wójt gm. Zaręby Kościelne. Witano przedstawicieli duchowieństwa: Ekscelencję Tadeusza Bronakowskiego Biskupa Diecezji Łomżyńskiej oraz proboszczów parafii w Małkini Górnej i Prostyni. W uroczystości uczestniczyli również: radni Rady Gminy Małkinia Górna na czele z przewodniczącym Rady Gminy Piotrem Krzepickim, radni Rady Powiatu na czele z przewodniczącą Dorotą Subdą, sołtysi i pracownicy urzędu gminy, przedstawiciele instytucji, klubów i stowarzyszeń działających w Gminie Małkinia Górna.
Burmistrz Gminy Małkinia Górna pan Dariusz Rafalik w swoim wystąpieniu powiedział, m.in.„ Każde miasto zaczyna się od ludzi. Zanim pojawiają się dokumenty, uchwały i granice administracyjne, pojawia się potrzeba bycia razem. Dziś, jako Burmistrz Gminy Małkinia Górna czuję ogromny zaszczyt i odpowiedzialność. Obiecuję, że ten nowy rozdział będziemy pisać z szacunkiem do historii, troską o teraźniejszość i odwagą patrzenia w przyszłość. Z dumą i radością możemy dziś powiedzieć: Małkinia Górna jest miastem. Gratulacje dla wszystkich, którzy przyczynili się do tego momentu i dla tych, którzy będą tworzyć jego przyszłość. Małkinia Górna – miasto ludzi, miasto wspólnej przyszłości”.
Prezentacja przygotowana z okazji otrzymania praw miejskich, a przedstawiona przez burmistrza Dariusza Rafalika uzupełniona była zdjęciami ilustrującymi i podkreślającymi, jak mówił Burmistrz Małkini Górnej, sentymentalną podróż po historii miasta.
„Jedna z najstarszych lokalnych legend mówi o Małce – kobiecie, od której imienia miała wziąć nazwę osada. Według opowieści Małka była osobą mądrą, otwartą, gościnną. Taką, do której się przychodziło po pomoc i radę. Legenda – choć nie jest dokumentem historycznym – mówi nam bardzo wiele. Pokazuje, że Małkinia od samego początku była miejscem spotkania, schronienia i wspólnoty. I ten duch pozostał tu do dziś.(…) O naszej nadbużańskiej miejscowości wspomniano po raz pierwszy w dokumencie księcia mazowieckiego Konrada I w 1203 r. Wieś Małkinia należała wówczas do grodu Brok i była bardzo dobrze rozwinięta jak na tamte czasy. Zapiski z XIII–XV wieku świadczą o ciągłym istnieniu i rozwoju miejscowości, który to został zahamowany i wstrzymany na długie lata przez łupieżcze wyprawy Prusów, Jadźwingów i Litwinów. (…) Po raz kolejny Małkinia, jako wieś została wymieniona dopiero przy okazji odbywających się w 1501 roku sądów bartnych. W XVI wieku osada przeżywała okres największego rozkwitu – sprzyjało jej położenie nad rzeką Bug – na ważnym szlaku handlowym prowadzącym z Warszawy na wschód. Po zawarciu Unii Lubelskiej (1569 r.) znalazła się niemal w samym centrum potężnej Rzeczypospolitej Obojga Narodów. W XVIII w. biskupi płoccy sprowadzili do Małkini Kurpiów z Puszczy Zielonej. Przełomowym momentem w dziejach miejscowości był rok 1862, gdy oddano do użytku Kolej Warszawsko–Petersburską – jedną z najważniejszych inwestycji komunikacyjnych XIX wieku.(…) Wokół stacji zaczęła się rozwijać osada kolejarska – powstawały domy dla pracowników kolei, warsztaty, magazyny i sklepy. Dzięki temu Małkinia przekształciła się w dynamicznie rozwijający się ośrodek gospodarczy i transportowy regionu.(…) Historia Małkini Górnej to nie tylko rozwój, praca i nadzieja, ale także bolesne doświadczenia XX wieku. W czasie II wojny światowej tutejsza stacja kolejowa stała się niemym świadkiem tragedii. Przez Małkinię przejeżdżały transporty ludzi kierowanych do obozu zagłady w Treblince (…). Po zakończeniu wojny Małkinia Górna podjęła trud odbudowy i dalszego rozwoju. Powstawały szkoły, zakłady pracy, instytucje kultury i sportu. Tworzono struktury lokalnego samorządu, rozwijano infrastrukturę, dbano o edukację i bezpieczeństwo. (…) Lata 60. i 70. XX wieku przyniosły kolejny z najważniejszych momentów w dziejach Małkini Górnej. Powstanie Zakładów Wyrobów Azbestowo – Cementowych uczyniło Małkinię znaczącym ośrodkiem przemysłowym regionu. Produkcja trafiała do Polski i krajów bloku wschodniego. Z czasem wraz ze wzrostem świadomości szkodliwości azbestu oraz zmianami ustrojowymi, produkcja została ograniczona i ostatecznie zakończona. Dla tysięcy mieszkańców zakład był czymś więcej niż miejscem pracy – był źródłem stabilności, dumy i bezpieczeństwa. To tam rodziły się rodzinne historie, to tam pracowały całe pokolenia, a dziś stanowią podbudowę naszej strefy gospodarczej. (…)Przez dziesięciolecia Małkinia Górna była miastem w praktyce, była miastem zanim otrzymała status miasta. Były instytucje, usługi, transport, przemysł, infrastruktura. Była odpowiedzialność za innych. Była codzienność miejska. Brakowało tylko jednego – formalnego potwierdzenia. Już w 1974 roku przygotowano pierwszy poważny wniosek o nadanie Małkini praw miejskich. Dotyczył on utworzenia miasta „Małkinia”, które miało połączyć Małkinię Górną, Małkinię Dolną, Małkinię Małą, Kańkowo, Klukowo, Rostki Wielkie oraz Zawisty Dzikie oraz Zawisty Podleśne.
28 marca 1985 r. została podjęta Uchwała Rady Narodowej w Małkini Górnej Nr 33/85 w sprawie utworzenia miasta Małkinia. Ówczesna władza zwróciła się do mieszkańców z prośbą o wyrażanie swojej opinii w sprawie nadania praw miejskich miejscowości Małkinia Górna. W wyniku przeprowadzonych konsultacji społecznych mieszkańcy Małkini Górnej opowiedzieli się za nadaniem praw miejskich Małkini Górnej, a swój głos poparcia wyraziło 1970 mieszkańców (517 przeciw). Pomimo starań, dopełnienia formalności i wsparcia mieszkańców tej inicjatywy nie udało się zrealizować.
28 sierpnia 2024 r. Rada Gminy Małkinia Górna podjęła uchwałę w sprawie przeprowadzenia konsultacji społecznych w sprawie wystąpienia z wnioskiem o nadanie miejscowości Małkinia Górna statusu miasta. Mając na uwadze wyniki konsultacji społecznych, układ urbanistyczny i przestrzenny oraz charakter zabudowy a także rozwiniętą infrastrukturę społeczną, i techniczną miejscowości Małkinia Górna, jak również względy historyczne oraz więzi społeczne i gospodarcze zapewniające zdolność do wykonywania zadań publicznych, Rada Gminy Małkinia Górna złożyła na ręce Wojewody Mazowieckiego wniosek o nadanie miejscowości Małkinia Górna statusu miasta”. Oczywiście prezentacja była bardzo obszerna, więc możemy jedynie zamieścić część materiału.
Centralnym punktem ceremonii było oficjalne odczytanie przez Sekretarza Gminy pana Cezarego Pietrzaka Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 31 lipca 2025 roku, który potwierdził nowy status Małkini Górnej.
Podczas uroczystości do gości zwrócił się również przewodniczący Rady Miejskiej Małkinia Górna Piotr Krzepicki, który powiedział m.in.: Dziękuję Burmistrzowi Gminy Małkinia Górna panu Dariuszowi Rafalikowi, który był inicjatorem tego przedsięwzięcia. To on wierzył głęboko, że Małkinia Górna zasługuje na to, by stać się miastem! Dziękuję wszystkim osobom zaangażowanym w przeprowadzenie procedury nadania praw miejskich Małkini Górnej, dziękuję również mieszkańcom, którzy uwierzyli w rozwój naszej miejscowości i opowiedzieli się „Tak za miastem”.
Niezwykle ciepła słowa i gratulacje na ręce burmistrza Gminy Małkinia Górna Dariusza Rafalika oraz przewodniczącego Rady Miejskiej Małkinia Górna pana Piotra Krzepickiego popłynęły również od gości obecnych na uroczystości.
Podczas części oficjalnej głos zabrali posłowie na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej: pani Żaneta Cwalina – Śliwowska, Maria Koc, Mariusz Popielarz, Marcin Grabowski oraz senator Rzeczypospolitej Polskiej Robert Mamątow, radny Sejmiku Województwa Mazowieckiego Krzysztof Chaberski.
Do życzeń przyłączyli się również Jerzy Bauer starosta ostrowski wraz z samorządowcami z powiatu ostrowskiego, Stanisław Jastrzębski przewodniczący Związku Gmin Wiejskich, który pełni również funkcję wójta Gminy Długosiodło, Iwona Kublik burmistrz Miasta Sokołów Podlaski oraz Jan Słomiak burmistrz Miasta i Gminy Kosów Lacki oraz Grzegorz Krysiak burmistrz gminy Ceranów.
W imieniu marszałka województwa maz. pana Adama Struzika oraz posła na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej Czesława Mroczka listy z wyrazami uznania dla całej wspólnoty odczytał sekretarz gminy Cezary Pietrzak.
Niezwykle wzruszającym momentem uroczystości było wręczenie przez burmistrza Gminy Małkinia Górna pana Dariusza Rafalika pamiątkowych medali osobom szczególnie zasłużonym dla rozwoju Małkini Górnej, jako wyraz uznania za ich wieloletnią pracę na rzecz lokalnej wspólnoty.
Oficjalna część zakończyła się wyjątkowym filmem „Małkinia Górna Miastem – razem tworzymy historię”, w którym wystąpili przedstawiciele władz oraz mieszkańcy. Podczas uroczystości goście mieli również okazję wpisywać się do pamiątkowej księgi. Uroczystości towarzyszyła wystawa fotograficzna przedstawiająca ciekawe wydarzenia z kart historii Małkini Górnej, które miały miejsce na przestrzeni kilkudziesięciu lat.
Bez wątpienia nadanie praw miejskich otwiera przed Małkinią Górną nowe perspektywy rozwoju infrastruktury, pozyskiwania funduszy zewnętrznych oraz przyciągania inwestorów. Status miasta to również wzmocnienie tożsamości lokalnej i promocja miejscowości w skali regionu i kraju. 16 stycznia 2026 roku Małkinia Górna zapisała nową kartę swojej historii – od tego dnia już oficjalnie, jako miast.
Partnerem wydarzenia był Samorząd Województwa Mazowieckiego
/KW/
